Nhập khẩu trang sức vào Đài Loan: thuế nhập khẩu 0%, quản chế CITES và trọng điểm định giá hải quan

Bảng đối chiếu thuế suất 11 hạng mục trang sức (kèm mã số có thể bấm vào)

Chi phí thuế nhập khẩu lấy giá tính thuế (CIF=giá hàng hóa+cước vận chuyển quốc tế+phí bảo hiểm) làm căn cứ tính thuế: thuế nhập khẩu=giá tính thuế×thuế suất; VAT=(giá tính thuế+thuế nhập khẩu)×5%. Thuế nhập khẩu Chương 71 đều là 0%, nên chi phí thuế chỉ còn lại VAT 5% — sản phẩm vàng nguyên chất còn được miễn cả khoản 5% này.

Mã số và thuế suất trong bảng trên lấy từ cơ sở dữ liệu biểu thuế nhập khẩu đồng bộ giữa trang này và Tổng cục Hải quan Bộ Tài chính (Đài Loan); thuế suất áp dụng vẫn lấy quyết định của hải quan làm chuẩn; bấm vào mã số biểu thuế để xem đầy đủ thuế suất và quy định nhập khẩu của mã số đó. Chương 71 có tổng cộng 81 mã số, ngoại trừ nhóm 7112 (phế liệu kim loại quý) có một mã số là 6.5%, còn lại cột thuế nhập khẩu đầu tiên đều là 0%.

Thuế nhập khẩu 0%: vậy chi phí thực sự nằm ở đâu

Phiên bản cũ của trang này và nhiều bài viết trên mạng viết rằng trang sức chịu "thuế nhập khẩu 5%～10%", rồi dựa vào đó tính chi phí. Khi tra cứu biểu thuế thực tế, cột thuế nhập khẩu đầu tiên của Chương 71 đều là 0% — khoản chi phí đó không tồn tại. Những khoản thực sự khiến bạn phải trả thêm tiền là những mục dưới đây.

• VAT 5% (trừ vàng nguyên chất): áp dụng khi giá tính thuế vượt quá NT$2,000, và tính trên toàn bộ giá tính thuế, không chỉ phần vượt.
• Giá tính thuế đã bao gồm cước vận chuyển: giá tính thuế là CIF, ngoài giá hàng hóa còn phải cộng cước vận chuyển quốc tế và phí bảo hiểm, không chỉ nhìn số tiền bạn đã bỏ ra mua.
• Phí dịch vụ xúc tiến thương mại 0.04%: số tiền nhỏ nhưng thực sự tồn tại.
• Giá do hải quan định có thể cao hơn giá bạn khai báo: trang sức là mặt hàng có độ phân tán giá cực lớn, khi giá khai báo thấp bất thường hải quan sẽ tự định giá lại, đây mới là bất ngờ về chi phí thường gặp nhất với trang sức giá trị cao.
• Thuế tại địa phương và hoàn thuế: chênh lệch giá thực sự thường phát sinh ở nơi xuất phát (thuế tiêu dùng địa phương, có được hoàn thuế hay không, tiền công), không nằm ở thuế nhập khẩu phía Đài Loan.

Nói cách khác: nơi đáng bỏ công sức khi nhập khẩu trang sức là "chứng minh giá trị" và "khả năng được phép gửi", không phải "thuế nhập khẩu bao nhiêu phần trăm".

Công ước CITES và trang sức không được nhập khẩu

Trước tiên cần làm rõ một hiểu lầm thường gặp: Công ước CITES (Công ước Washington) quy định về thương mại quốc tế đối với "các loài động thực vật hoang dã", còn khoáng vật đá quý về mặt cấu trúc vốn không thuộc phạm vi điều chỉnh của công ước này. Căn cứ pháp lý thực sự ở phía Đài Loan là Luật Bảo tồn Động vật Hoang dã — động vật hoang dã sống và sản phẩm chế biến từ động vật hoang dã thuộc diện bảo tồn, nếu chưa được cơ quan chủ quản trung ương đồng ý thì không được nhập khẩu hoặc xuất khẩu (Điều 24 khoản 1).

• 🔴 Ngọc bích, ngọc thạch không phải loài thuộc CITES: CITES quản lý động thực vật hoang dã, ngọc bích là khoáng vật, về mặt cấu trúc không thể nào được liệt vào bất kỳ phụ lục nào. Phiên bản cũ của trang này viết rằng ngọc Myanmar "bị hạn chế theo Phụ lục III của CITES" là sai. Ngọc Myanmar ở một số quốc gia có thể chịu quy định về lệnh trừng phạt hoặc xuất xứ riêng, điều đó không liên quan đến CITES, không nên nhầm lẫn hai việc này.
• 🔴 San hô đỏ không phải bị cấm vận chuyển toàn bộ: phiên bản cũ của trang này viết "san hô đỏ Địa Trung Hải (Corallium rubrum) thuộc Phụ lục III của CITES, Đài Loan cấm vận chuyển" — thực tế san hô đỏ Địa Trung Hải không được liệt vào bất kỳ phụ lục nào của CITES; loài được liệt vào Phụ lục III (có hiệu lực từ 1 tháng 7 năm 2008) là 4 loài san hô quý Thái Bình Dương, và Phụ lục III chỉ yêu cầu giấy chứng nhận xuất xứ của nước xuất khẩu, không phải cấm vận chuyển. Bản thân Đài Loan là nơi sản xuất san hô quý hợp pháp theo hạn ngạch, được quản lý theo hệ thống Luật Ngư nghiệp (Quy tắc quản lý nghề khai thác san hô kiêm nhiệm của tàu cá), không thuộc danh mục động vật hoang dã bảo tồn theo Luật Bảo tồn Động vật Hoang dã.
• Chuỗi hạt gỗ tử đàn, hắc đàn: chi Dalbergia được liệt toàn chi vào Phụ lục II của CITES kể từ năm 2017, gỗ đàn hương tía (Pterocarpus santalinus) cũng thuộc Phụ lục II, nhưng chú thích #15 của CITES có miễn trừ cho "sản phẩm hoàn thiện dưới 10kg mỗi lô" và "nhạc cụ hoàn thiện cùng phụ kiện của chúng", không phải mọi chuỗi hạt thành phẩm đều cần giấy phép. Ngoài ra chúng là thực vật, không thuộc phạm vi điều chỉnh của Luật Bảo tồn Động vật Hoang dã vốn chỉ quy định về động vật, cơ quan chủ quản việc quản chế nhập khẩu là Cục Ngoại thương Quốc tế thuộc Bộ Kinh tế.
• Hổ phách: hổ phách là nhựa cây hóa thạch, không thuộc phạm vi CITES. Luật Bảo tồn Di sản Văn hóa của Đài Loan có cơ chế chỉ định riêng lẻ cho "di tích tự nhiên" (Điều 3, Điều 78), nhưng chưa tìm thấy trường hợp công bố nào chỉ định đăng ký hổ phách — hổ phách bán trên thị trường thông thường không chịu sự quản chế của luật bảo tồn đặc biệt. Phiên bản cũ của trang này viết "một số ít chịu quy định bảo tồn cổ sinh vật" thiếu căn cứ, đã được gỡ bỏ.

🔴 Cần xem rõ hình thức hành vi khi xét mức phạt: nhập khẩu hoặc xuất khẩu sản phẩm chế biến từ động vật hoang dã thuộc diện bảo tồn mà chưa được cơ quan chủ quản trung ương đồng ý, theo Điều 40 khoản 1 Luật Bảo tồn Động vật Hoang dã có thể bị phạt tù từ 6 tháng đến 5 năm, có thể bị phạt tiền bổ sung từ 300.000 đến 1.500.000 Đài tệ. Điều đặc biệt cần lưu ý là khoản này không lấy "có ý định buôn bán" làm yếu tố cấu thành (đó là yếu tố cấu thành của khoản 2 cùng điều, áp dụng cho hành vi mua bán, trưng bày, triển lãm), vì vậy "tôi chỉ đeo cho bản thân" không phải là lý do miễn trách nhiệm. Ngoài ra, sự phân công của các cơ quan chủ quản có khác nhau: loài trên cạn do Cục Bảo tồn Rừng và Thiên nhiên thuộc Bộ Nông nghiệp phụ trách, loài biển do Cục Bảo tồn Biển thuộc Hội đồng Đại dương phụ trách, còn giấy phép xuất nhập khẩu theo Công ước Washington do Cục Ngoại thương Quốc tế thuộc Bộ Kinh tế cấp.

Cách đọc giấy giám định GIA/HRD/IGI

Giấy giám định là "chứng minh thư" của đá quý, đồng thời cũng là một trong những bằng chứng có giá trị nhất khi hải quan định giá tính thuế. Dưới đây là ba phòng thí nghiệm được lưu hành rộng rãi nhất trên quốc tế, phần này chỉ mô tả vị trí và phạm vi áp dụng của từng đơn vị, không liệt kê phí giám định — mức phí của mỗi phòng thí nghiệm thay đổi tùy theo trọng lượng đá, hạng mục và nơi gửi mẫu, các con số lan truyền trên mạng phần lớn đã lỗi thời.

• GIA (Viện Ngọc học Hoa Kỳ): thành lập năm 1931 tại Mỹ, là đơn vị xây dựng hệ thống phân cấp 4C, giấy giám định được chấp nhận rộng rãi nhất cho kim cương tự nhiên, kim cương màu và kim cương nuôi cấy; báo cáo sẽ ghi rõ có phải là kim cương nuôi cấy trong phòng thí nghiệm hay không.
• HRD (Hội đồng Kim cương Cao cấp Bỉ): thành lập năm 1973 tại Antwerp, Bỉ, mức độ lưu hành cao nhất ở châu Âu, kim cương mua tại châu Âu thường kèm giấy chứng nhận này.
• IGI (Viện Ngọc học Quốc tế): thành lập năm 1975 tại Antwerp, Bỉ, được công nhận trên quốc tế, khá phổ biến trong việc giám định hàng loạt kim cương nuôi cấy và thành phẩm đã gắn đá.
• Đơn vị khác: EGL, AGS thường gặp ở thị trường Mỹ; NGTC là Trung tâm Giám định Chất lượng Đá quý và Ngọc Quốc gia Trung Quốc, chủ đạo tại thị trường Trung Quốc đại lục. Đá quý màu còn có các phòng thí nghiệm chuyên biệt như GRS, SSEF.
• Đá quý giá trị cao không có giấy chứng nhận thì đừng mua: không có giấy chứng nhận thì bạn vừa không thể xác nhận chất lượng, hải quan khi định giá tính thuế cũng thiếu đi bằng chứng trực tiếp nhất.

Lưu ý: giấy chứng nhận chứng minh "phân cấp của viên đá này", không phải "giá của giao dịch này là hợp lý". Khi định giá tính thuế, hải quan căn cứ vào chứng từ giao dịch, giấy chứng nhận chỉ mang tính hỗ trợ.

Trọng điểm nhập khẩu của 7 nhóm trang sức lớn

Dưới đây trình bày lần lượt từng nhóm. Thuế suất đều lấy cơ sở dữ liệu biểu thuế của trang này làm chuẩn — cột thuế nhập khẩu đầu tiên đều là 0%, khác biệt chỉ nằm ở VAT và "có được phép gửi hay không".

Việc xếp mã biểu thuế của cùng một mặt hàng lấy quyết định của hải quan làm chuẩn; khi chất liệu hỗn hợp (ví dụ bạc gắn đá quý, bọc vàng gắn kim cương), việc xếp mã căn cứ vào chất liệu chính và hình thức gia công.

Hải quan định giá tính thuế trang sức như thế nào

Cửa ải thực sự khi nhập khẩu trang sức không phải là thuế suất (cột thuế nhập khẩu đầu tiên là 0%), mà là "lô hàng này trị giá bao nhiêu" và "bạn có nghĩa vụ khai báo hay không". Trang sức là một trong những mặt hàng có độ phân tán giá lớn nhất, quy định về định giá và khai báo của hải quan đều nghiêm ngặt hơn hàng hóa thông thường.

• Việc định giá có trình tự pháp định: theo Luật Hải quan, lấy giá giao dịch của hàng nhập khẩu làm cơ sở tính giá tính thuế (Điều 29); khi giá giao dịch không được chấp nhận, mới lần lượt chuyển sang giá giao dịch của hàng hóa giống hệt (Điều 31), giá giao dịch của hàng hóa tương tự (Điều 32), giá bán trong nước (Điều 33), giá tính toán (Điều 34), cuối cùng mới đến phương pháp hợp lý (Điều 35).
• Giá tính thuế không chỉ có giá hàng hóa: theo Điều 29, cước vận chuyển, phí bốc dỡ, phí vận chuyển, phí bảo hiểm, cùng với hoa hồng, phí thủ tục, chi phí bao bì đóng gói, tiền bản quyền do bên mua trả riêng v.v. đều phải tính vào giá tính thuế.
• Ngưỡng miễn thuế là một mốc, không phải một hạn mức được khấu trừ: bưu kiện nhập khẩu có giá tính thuế trong phạm vi 2.000 Đài tệ được miễn thuế nhập khẩu (Điều 7 Quy tắc Thông quan Xuất Nhập khẩu Bưu kiện); hai bưu kiện trở lên do cùng một người gửi, gửi cho cùng một người nhận trong cùng một ngày phải được tính gộp (Điều 11); nếu cùng một người nhận nhập khẩu thường xuyên trong nửa năm, hải quan có thể không áp dụng miễn thuế (Điều 12).
• 🆕 Trang sức giá trị cao còn có nghĩa vụ khai báo theo quy định phòng chống rửa tiền (phiên bản cũ của trang này hoàn toàn không đề cập): theo Quy tắc Khai báo và Thông báo Vật phẩm Xuất Nhập cảnh liên quan Phòng chống Rửa tiền, vàng có tổng giá trị vượt quá tương đương 20.000 USD (Điều 3 khoản 1 mục 4), hoặc tổng giá trị vượt quá tương đương 500.000 Đài tệ và thuộc "kim cương, đá quý và bạch kim vượt quá mục đích tự dùng" (Điều 2, Điều 3 khoản 1 mục 5), phải khai báo với hải quan. Hơn nữa Điều 3 khoản 2 quy định rõ: vận chuyển bằng hình thức vận chuyển hàng hóa, chuyển phát nhanh hoặc gửi bưu điện ra vào đất nước cũng phải khai báo — không phải chỉ khi hành khách mang theo bên người mới cần khai báo.
• Hình thức thông quan không phải do bạn tự chọn: C1 là miễn kiểm tra miễn xét duyệt, C2 là xét duyệt chứng từ, C3 là kiểm tra hàng hóa, do hệ thống chuyên gia máy tính của hải quan chọn theo mức độ rủi ro. Trang sức có đơn giá cao mà giá khai báo lại thấp bất thường tự nhiên có khả năng cao hơn bị xếp vào diện C2, C3.
• Hàng giả: tịch thu hành chính không có ngoại lệ cho việc tự dùng: khai báo nhập khẩu hàng hóa không thuộc diện nhập khẩu song song hàng thật mà xâm phạm quyền thương hiệu, bằng sáng chế hoặc quyền tác giả, theo Điều 39-1 Điều lệ Chống buôn lậu Hải quan có thể bị phạt tiền tối đa gấp ba lần giá trị hàng hóa và tịch thu hàng hóa; về trách nhiệm hình sự, Điều 97 Luật Nhãn hiệu Thương mại lấy "có ý định buôn bán" làm yếu tố cấu thành. Nói cách khác: tự dùng sẽ không cấu thành trách nhiệm hình sự theo điều này, nhưng việc tịch thu hành chính không có quy định ngoại lệ cho "tự dùng" — hàng vẫn không lấy lại được.
• Nhập khẩu chuyển phát nhanh phải hoàn tất ủy quyền trước: theo Điều 17 Quy tắc Thông quan Hàng hóa Chuyển phát nhanh Đường hàng không, phải hoàn tất việc ủy quyền khai báo hải quan bằng một trong ba hình thức: ủy quyền bằng văn bản, ủy quyền trực tuyến qua cổng một cửa Hải quan-Cảng-Thương mại, hoặc ủy quyền trực tuyến qua nền tảng xác thực tên thật (EZ WAY), nếu chưa hoàn tất thì hải quan có thể từ chối tiếp nhận khai báo.

Căn cứ pháp lý: Luật Hải quan (mã quy phạm G0350001) Điều 29, 31～35; Quy tắc Thông quan Xuất Nhập khẩu Bưu kiện (G0350072) Điều 7, 11, 12; Quy tắc Khai báo và Thông báo Vật phẩm Xuất Nhập cảnh liên quan Phòng chống Rửa tiền (G0350065) Điều 2, 3; Điều lệ Chống buôn lậu Hải quan (G0350029) Điều 39-1; Luật Nhãn hiệu Thương mại (J0070001) Điều 97; Quy tắc Thông quan Hàng hóa Chuyển phát nhanh Đường hàng không (G0350064) Điều 17. Quyết định thực tế vẫn lấy hải quan làm chuẩn.

Muốn mua trang sức nước ngoài, đi theo tuyến nào

Câu hỏi thường gặp về nhập khẩu trang sức